Siyasal iletişim (ve değişim)

Bugün Habertürk'te Nuran Yıldız'ın yazısını okuduğumda aklıma, geçtiğimiz günlerde Origin of the Brands blogunda okuduğum başka bir yazı geldi.

OotB'de 3 senatörün seçim kampanya sloganları görseller üzerinden incelenmiş.

Lobi desteği, kapalı kapılar arkasında dönen dolaplar haricinde, yalnız iletişim boyutundan bakarsak, hangisinin iletişiminin daha başarılı yürütüldüğü konusunda rahatlıkla fikir sahibi olabiliyoruz.

McCain'de zaten bir vaat yok, Cumhuriyetçi cephenin öne sürecek adayı olmadığından ipi göğüsledi. Hillary slogan karmaşası yaşarken bir yandan da çok agresif bir şekilde Obama'ya çeşitli sözlü saldırılarda bulundu. Yetmedi, Obama'nın dini inançları - etnik kökeni hakkında başarısız spekülatif basın bildirilerinde bulundu ve kendi ipini çekmiş oldu (bu örnekte aklıma bizden, adını dahi anmak istemediğim bir siyasi geldi).

Obama, tek bir vaat üzerinden iletişimi yürüttü. Change. Basit, rakiplerin açıkları üzerinden iletişim yapmayan, ne söylediği ortada ve iletişim açısından her yere çekilebilecek bir slogan. Öyle ki, Obama'nın yaptığı bir konuşma derlenip şarkı yapıldı ve youtube'da viral video haline dahi geldi. Nihayetinde, şu an başkan adayı.

Siyasetimize baktığımızda, (alternatifsizliğimizin yanında) mesaj karmaşasını rahatlıkla görebiliyoruz. Toplum olarak iletişimde bu kadar zayıf olmamız, bizim, karizma yoksunu, konuşma yapmayı dahi beceremeyen siyasilerimizin oldukça işine geliyordur, ne dersiniz?

Yok artık...

Geçenlerde Alinur Velidedeoğlu “Seçim yasakları elimizi kolumuzu bağladı” demişti. Bu demeç kendini affettirmekten ziyade eleştirilerin dozunu daha da artırdı, zira bir çok insan bu mazereti gülünç buldu. Mediacatonline’da yapılan bir anket sonucu, kendisi hakkında yargıya varıldı.

Aşağı yukarı oranlarsak, görüyoruz ki 10 kişiden 8’i bu gerekçeyi tatmin edici bulmuyor.

Benim görüşüm mü? İletişimcilerin hedef kitlelerine her şartta ulaşması gerektiğini düşünüyor, elimizdeki donanımlarla yasaklara rağmen halen son derece ulaşabilir olduklarına da inanıyorum. Ulaşamayacaklarsa, bu paralar nereye gidiyor?

Yazacak çok şey var ama dikkatimi çeken önemli ayrıntılardan biriyle bitirmek istiyorum; “Televizyon ve radyo mecrasının kullanımına izin verilmediği bir ortamda elimizde gazeteler ve açıkhava kaldı” demiş Velidedeoğlu. Bu demeçten ben, bir “Fikirler şirketi” ortağı olan Velidedeoğlu’nun internet’i halen etkili bir mecra olarak düşünmediğini anlıyorum.

Desibeller artıyor...

Evet... Seçim günü yaklaştıkça finansal gücü seçim otobüsü kiralamaya yeten güzide partilerimiz desibellerini mobilize bir şekilde sokak sokak dolaşarak peşpeşe arttırıyorlar. Yetmeyenler de ilçe başkanlıklarına doldurdukları kolonlarla çakılı defans sistemiyle desibel saldırısında bulunuyorlar. Tam saha pres. Bunalan ne yazık ki rakip partiler değil, biz.

Merak edip internete biraz baktığımda seçim zamanı özel olarak bu iş için tasarlanmış hoparlörlü kamyonet-minibüs kiralayan şirketlerin sayısının oldukça fazla olduğunu gördüm. Dönemsel de olsa gerçekten büyük bir pazarı var belli ki. Ben bu araçların partilerin malvarlıkları arasında olduğunu düşünmüştüm hep.

Biraz daha gezinirken 1980 baskılı bir kitaba rastladım. Nail Güreli - Seçim Otobüsü. Konusu tabii ki mizah. Zaten bu konuda başka ne üretilebilir ki?
Kitabı okumadım, ancak içeriğini tahmin edebiliyorum. Kapaktaki artwork'ten de tahmin edilebilir. Görünüşe bakılırsa taaa 80'lerden bu yana siyaset dünyasının pazarlama ve itibar yönetimi anlayışında (internet gibi yenilikleri saymazsak) pek değişiklik yok. Maalesef siyasiler aynı, siyasi anlayış aynı, yöntemler aynı.


Şu minibüs kiralayan şirketlerden, özellikle dikkatimi çeken bir tanesinin web sitesinde "Seçim meydanında denenmiş ve başarısı kanıtlanmıştır" yazıyordu.
Başarısını hangi kriterlere göre ve nasıl kanıtladınız?
İnsanların rahatsızlığını mı ölçtünüz, yoksa desibele göre mi karar verdiniz?
Hangi ölçüm metodlarını kullandınız?
Bu uygulamadan sonra insanların partinize geri dönüş oranı, oy sayısındaki artış, partiye bağlılık ne oranda değişiklik gösterdi, ölçtünüz mü?

Pazarlama ve Marka Yönetimi profesyonelleri WOMM'un ölçülebilirliği, reklamların etkisi, marka değeri üzerine harıl harıl kafa yorup tartışırken, bu abiler kendi pazarlama karmalarını formüle etmiş te haberimiz yok. Eh, "Helal olsun" deyip , başarılarının devamını dilemekten başka bir şey diyemiyorum!

Siyasette awareness’a giden yolda bağırmak?

Kendi politik görüşlerimi bu yazıya asla katmayacağım. Zaten amacımız politika değil, pazarlama, konumuz da seçim otobüsleri-kamyonetleri. Geçen gün en yakın arkadaşımı acil’e bırakıp reçetesine yazılan ilacı almak için dışarı çıktığımda hastane önünden geçen bir tanesini görünce bu konuyu daha detaylı düşündüm.

Her seçimde, hemen her parti kendi hedef kitlesinin, düzeltiyorum, sempatizanlarının nüfusta baskın çoğunluğu oluşturduğu mahallere ya da parti binalarının önlerine pankartlar, bayraklar asar, afişler bastırıp yapıştırır. Büyük görüntü kirliliği oluşurulur ve bütün bunlardan oluşan pisliği temizlemek te seçim sonrası yeniden ya da ilk kez işbaşı yapacak olan belediyelere düşer.

Hadi, görüntü kirliliğinden uzaklaşmanın yolu başka yöne bakmak diyelim. Peki gürültü kirliliğine karşı kulaklarımızı mı tıkayalım?

Seçim için özel tasarlanmış hoparlörlü, dijital baskılı parti kamyonetleri sokak sokak gezerek, kendi partilerinin başkanlarının konuşmalarını ya da kaydının kalitesizliğinden ne cingılı ne de sözleri anlaşılan ucuz prodüksiyon marşlarını içeren kayıtları insanların üzerine adeta kusuyor. Hastanelerin önünden geçmeleri, hastası olan insanlar, evlerinde uyuyan çocuklar, bebekler hiç umurlarında değil. Aynı mantık hepsinde hakim, yalnızca kendi menfaatlerini düşünüyorlar, sokağın önemi yok.

Bu araçların ve görsel malzemelerin oylamaya ne etkisi oluyor bilemiyorum, ama ben gerçekten son derece rahatsız edici buluyorum. Eminim ki sesten dolayı rahatsız olan hastalar, bebeği bangır bangır sesten korkup uyanan anneler benim düşüncelerimden daha fazlasına sahiptir. Sizi bilmem ama, ben 22 Temmuz’a kadar nasıl dayanabileceğimi de bilmiyorum.

Demokratik seçimlerde rol alan seçmenlerin her zaman için kendi ideolojik değerleri ile bağdaştığı, içlerine sinen partilere oy vermesi gerektiğini düşünürüm, ve bu da ideal olanıdır. Ancak hiçbir zaman bir iktidarın gelişini engellemek amacıyla, bırakın ideolojisini benimsemeyi, sempati bile duyulmayan bir partiye oy verilmemesi gerektiğini düşünüyorum.

Aslında bu kadar kirlenmiş bir siyasette benim çıkıp görüntü ve gürültü kirliliğinden bahsetmem fazla ütopik. Geldiğimiz noktadan sonra, bunu gerçekten düşünen farklı bir lider görebilecek miyiz acaba?